| ایرباس | Airbus | |
| فراملیتی (فرانسه و آلمان و اسپانیا) | ||
| پس از پایان جنگ جهانى دوم، شرکتهاى هواپیماسازى امریکایى به یمن وقوع جنگ در اروپا، با تولید فراوان محصولات مختلف، سود سرشار و تجارب ارزشمندى را کسب کرده بودند، و در بسیارى از زمینهها، بهویژه در زمینه صنایع مسافربرى، یکهتازى مىکردند. طبیعتاً این موضوع براى کشورهاى اروپایى، که مشتریان بزرگ چنین صنایعى بودند، بههیچوجه مطلوب نبود؛ با این حال، هیچیک از صنایع موجود در اروپا بهتنهایى قادر به رقابت با شرکتهاى معظم امریکایى نبودند. بنابراین، در اواسط دهه ۱۹۶۰ در کشورهاى فرانسه و انگلستان و آلمان غربى (سابق) اندیشه طراحى و ساخت مشترک یک هواپیماى مسافربرى کاملاً اروپایى با ظرفیت ۳۰۰ نفر مسافر در مسیرهاى نزدیکبرد و میانبرد مطرح شد. این طرح، «ایرباس اروپایى» نامیده شد، و آن را رسماً اى. ۳۰۰ نامیدند.
تحقیقات براى طراحى اى. ۳۰۰ در کشورهاى مذکور آغاز شد، و سریعاً به پیش رفت. اما در مراحل نهایى طراحى، شرکت انگلیسى رولز رویس بهدلیل تعهدات مهمتر، از تدارک موتورهاى پیشبینى شده بازماند، و نتیجتاً طراحان ایرباس به مرور مجدد طرح پرداختند. وقتى که خطوط هوایى اروپایى هم اعلام کردند که هواپیمایى با ابعاد کوچکتر (مثلاً با ظرفیت حدود ۲۵۰ نفر مسافر) برایشان مناسبتر است، طراحان ایرباس طرح موردنظر را کوچکتر کردند؛ به این ترتیب، طرح جدیدى حاصل شد که موتورهاى امریکایى جنرال الکتریک هم براى آن مناسب بود. اولین پیشنمونه ایرباس، بهنام اى. ۳۰۰ بى.، در «نمایشگاه هوایى پاریس» در ۱۹۶۹ به نمایش گذاشته شد. در همین سال، دولت انگلستان که علاوه بر ملاحظات مختلف، نگران بازگشت سرمایه از این فعالیت مشترک اروپایى بود، انصراف خود از ادامه همکارى با برنامه ایرباس را اعلام کرد؛ اما فرانسه و آلمان غربى (سابق) براى ادامه کار مصمم بودند. سرانجام، در ۱۸ دسامبر ۱۹۷۰ اتحادیه ایرباس با سرمایهگذارى مساوى دو شرکت سود اویشن (فرانسه) و دویچه ارباس (آلمان غربى سابق) رسماً براى توسعه، تولید، بازاریابى، و پشتیبانى هواپیماهاى اى. ۳۰۰ تأسیس شد. ساخت قسمتهاى پیشین بدنه، زیر بدنه، و پایه نصب موتور به شریک فرانسوى، و ساخت قسمتهاى پسین بدنه، بالاى بدنه، و دم عمودى به شریک آلمانى واگذار شد. البته وضعیت این اتحادیه چنان پیشبینى شده بود که امکان ورود شریکان جدید هم وجود داشته باشد؛ به این ترتیب، در ۱۹۷۱ شرکت اسپانیایى کاسا هم با شراکت در سرمایه، به جمع شریکان اصلى پیوست، و شرکت هلندى فوکر هم از همان ابتداى فعالیت، در قسمتهایى از برنامههاى ایرباس همکارى کرد. اولین پیشنمونه ایرباس با ظرفیت ۲۲۶ نفر مسافر در ۲۸ اکتبر ۱۹۷۲ به پرواز درآمد. با وجود این موفقیت، هنوز مشکل اصلى، یعنى بازاریابى و فروش در پیش روى سازندگان ایرباس بود. با به پرواز درآمدن هواپیماهاى امریکایى بوئینگ ۷۴۷ در ۱۹۶۹ و دى.سى.-۱۰ و تراىاستار در ۱۹۷۰، شرایط دشوارى براى بازاریابى این هواپیماى جدید ساخت شرکت نوپا و بىتجربه ایرباس به وجود آمده بود؛ بویژه که قسمتهاى مختلف این هواپیما در کشورهاى مختلفى ساخته مىشد. حتى خریدهاى اولیه خطوط هوایى ایرفرانس (فرانسه) و لوفتهانزا (آلمان غربى سابق) و سپس خطوط هوایى در کشورهاى کره، ایتالیا، و افریقاى جنوبى نتوانست شریکان ایرباس را به سرنوشت کار جدیدشان بهطور جدى امیدوار کند؛ با این حال، تولید ایرباس همچنان ادامه یافت. نگرانیها درباره آینده، زمانى رفع شد که خطوط هوایى خود ایالات متحده هم به خرید ایرباس علاقهمند شدند، و سفارشات متعددى از سراسر جهان دریافت شد. تا پایان سال ۱۹۷۹، تعداد ۳۲ مشترى تقاضاى خرید ۲۵۶ فروند اى. ۳۰۰ را مطرح کرده بودند. پیوستن مجدد انگلستان به اتحادیه ایرباس با شراکت دائمى بریتیش آئروسپیس، موجب تقویت این اتحادیه شد، و از اواخر دهه ۱۹۷۰ علاوه بر اصلاح طرح اى. ۳۰۰، طراحى هواپیماهاى جدیدى آغاز شد. از ویژگیهاى مهم هواپیماهاى ایرباس، سیستمهاى پیشرفته الکترونیکى و رایانهاى کابین آنهاست؛ بهطورىکه فشار کارى خدمه عرشه پرواز را بسیار کاهش مىدهد. براى اولین بار در رده هواپیماهاى مسافربرى، این سیستمهاى پیشرفته در ایرباس ۳۲۰ نصب شد، و سپس در محصولات بعدى ایرباس هم به کار رفت. استفاده از چنین سیستمهایى نشانه اعتمادبهنفس طراحان ایرباس است. در حوالی سال ۱۹۹۵ در اتحادیه ایرباس، حدود ۱،۵۰۰ شرکت کوچک و بزرگ دیگر از ۲۷ کشور جهان هم در تولیدات ایرباس همکارى داشتند، و حتى تعدادى از شرکتهاى امریکایى هم در این زمینه فعال بودند. مرکز مونتاژ نهایى اتحادیه ایرباس در تولوز (فرانسه) قرار دارد، بهجز براى ایرباسهاى خانواده ۳۲۰ و ۲۲۰ که در هامبورگ (آلمان)، سویل (اسپانیا)، تیانجین (جمهوری خلق چین)، موبایل (ایالات متحده امریکا) و میرابل (کانادا) هم مونتاژ نهایى مىشوند. براى مونتاژ نهایى، قطعات ساخته شده در نقاط مختلف جهان از طریق هوا به تولوز (یا هامبورگ) منتقل مىشود. حتى قطعات حجیم و بزرگ هم با چند فروند هواپیماى حجیم توربوپراپ، بهنام سوپر گاپى، که سطح مقطع بزرگى دارند، منتقل مىشود تا از صدمات احتمالى ناشى از حملونقل زمینى یا دریایى پیشگیرى شود. |
||
|
||
|
||
|
||
