سایتیشن‌جت

سایتیشن‌جت

۱۹۹۱

Citationjet

• نامگذارى رسمی: سسنا ۵۲۵

• همخانواده: سایتیشن

• سازنده: سسنا (ایالات متحده امریکا)

مدل ۵۰۰ سرآغاز سلسله پرطرفدارى از هواپیماهاى شخصى شد، و تا ابتداى دهه ۱۹۹۰ حدود ۷۵% بازار هواپیماهاى سبک را تصاحب کرد. این هواپیماها، که غالباً با عنوان «سایتیشن» به‏‌همراه یک شماره نامیده مى‏‌شوند، ظاهر یکسانى دارند؛ ولى عمدتاً در طول بدنه، نوع موتور توربوفن، حجم مخازن سوخت، مشخصات آئرودینامیکى بال و مقطع آن، و نوع دم (T-شکل یا سنتى) متفاوتند. سایتیشن ۱۰ با سرعت پرواز ۰/۹ برابر سرعت صوت، سریع‌ترین جت شخصى دنیا شد.

در ۱۹۸۵ تولید سسنا ۵۰۰ و مدل بعدى‏‌اش، یعنى سسنا ۵۰۱ (سایتیشن ۱)، پس از تولید ۶۹۱ فروند متوقف شد. در ۱۹۸۹ شرکت سسنا طرح بعدیش را معرفى کرد: مدل ۵۲۵ (سایتیشن‏جت). هدف سسنا از طرح جدیدش، عرضه هواپیمایى بلندپروازتر، سریع‌تر، و دوربردتر از سایتیشن اولیه بود که ضمن توانایى استفاده از باندهاى کوتاه‌تر، مصرف سوخت کمترى داشته باشد. پس از گذراندن مراحل طراحى، اولین پیش‌نمونه مدل ۵۲۵ در ۲۹ آوریل ۱۹۹۱ به پرواز درآمد.

موتور مدل ۵۲۵، یعنى اف.ج.۴۴، محصول مشترک ویلیامز-رولز رویس است. در طراحى این موتور، تلاش شده که از کمترین تعداد قطعات ممکن استفاده شود تا ایمنى بهتر و نگهدارى ساده‌‏ترى داشته باشد؛ به همین دلیل، اف.ج.۴۴ فقط حدود ۷۰۰ قطعه دارد (درحالی‌که در موتورهاى توربوفن مشابه، معمولاً بیش از ۲،۵۰۰ قطعه وجود دارد.). ابعاد کوچک و ساختار فشرده این موتور، باعث شده که محفظه آن، سطح مقطع کوچکترى داشته باشد، و پساى کمترى تولید کند. در طراحى سازه سایتیشن‏جت از روشهاى رایانه‏‌اى طراحى و ساخت (CAD/CAM) استفاده فراوانى شده، و مقطع بال فرابحرانى این هواپیما، طرحى از ناسا (با اصلاح خود سسنا) است که جریان آرام طبیعى را در پیرامون بال تقویت مى‏‌کند.

اولین پیش‏‌تولید سایتیشن‏‌جت در ۲۰ نوامبر ۱۹۹۱ پرواز کرد و اولین فروند آن در ماه مارس ۱۹۹۳ تحویل مشتری شد.  تا ماه ژوئن ۲۰۱۷ تعداد ۲،۰۰۰ فروند از این هواپیما تولید شده بود.

نمای داخلی سایتیشن‌جت

• انواع مدل‌ها:

•  سایتیشن‌جت (مدل اولیه)
• سی.ج.۱ (با سیستم اویونیکی بهبودیافته)
• سی.ج.۱ پلاس (با موتور مجهزتر)
• سایتیشن ام.۲ (با موتور تقویت شده و سیستم اویونیک ارتقا یافته)
• سی.ج.۲ (با بدنه کشیده‌تر)
• سی.ج.۲ پلاس (با عملکرد پروازی بهتر)
• سی.ج.۳ (با یدنه کشیده‌تر)
• سی.ج.۳ پلاس
• سی.ج.۴ (با بدنه کشیده‌تر، معرفی شده از ۲۰۰۶)

• تعداد تولید شده: (تا ژوئن ۲۰۱۷) ۲،۰۰۰ فروند
  

• قیمت: (بر اساس نرخهاى سال ۲۰۱۹، برای مدل سی.ج.۴) حدود ۹/۶۵۵ میلیون دلار

شکل سه‌نما سی.ج.۱ پلاس

مشخصات فنی مدل

•  نیروگاه:

•  دو موتور توربوفن ویلیامز-رولز رویس FJ44-1A
• بیشترین رانش موتور:

۸/۴۵ KN ⇒ ۱،۹۰۰ lb

•  ظرفیت استاندارد مخازن سوخت:

۳،۰۷۰ lit

• ابعاد بیرونى:

•  دهانه بال: فاصله بین دو نوک بال

۱۴/۲۶ m ⇒ ۴۶ ft، ۹½ in

•  مساحت ناخالص بال: سطح نماى افقى بال، با در نظر گرفتن سطح پوشیده شده با بدنه یا غلاف‌هاى موتورها

۲۲/۳۰ m^۲ ⇒ ۲۴۰ ft^۲

•  طول (کلى): فاصله بین جلوترین و عقب‌ترین نقطه هواپیما (در نماى افقى)

۱۲/۹۸ m ⇒ ۴۲ ft، ۷¼ in

•  رد چرخها: فاصله بین مرکز چرخ‌هاى اصلى هواپیما

۳/۸۴ m ⇒ ۱۲ ft، ۷¼ in

•  پایه چرخها: فاصله بین مرکز چرخ دماغه (یا چرخ دمى) با محور گذرنده از مراکز چرخ‌هاى اصلى

۴/۶۰ m ⇒ ۱۵ ft، ۱¼ in

•  ابعاد درونى:

•  طول کابین: فاصله جلوترین و عقب‌ترین دیواره کابین (معمولاً به‏‌جز کابین خلبان)

۴/۸۵ m ⇒ ۱۵ ft، ۱¾ in

•  بیشترین عرض کابین: بیشترین فاصله عرضى بین سطوح درونى بدنه هواپیما

۱/۴۹ m ⇒ ۴ ft، ۱¾ in

•  بیشترین ارتفاع کابین: بیشترین فاصله سقف تا کف کابین

۱/۴۶ m ⇒ ۴ ft، ۹½ in

• وزن‌ها:

• بیشترین وزن ‏‌سوخت:

۱،۳۹۳ Kg ⇒ ۳،۰۷۰ lb

• بیشترین وزن استاندارد برخاستن:

۴،۵۳۶ Kg ⇒ ۱۰،۰۰۰ lb

• عملکرد پروازى:

• بیشترین سرعت افقى (IAS، از سطح دریا تا ارتفاع ۹،۴۰۰ متر ⇐ ۳۰،۵۰۰ فوت)

۴۸۲ Km/h ⇒ ۲۶۰ mph

•  سرعت واماندگى: کمترین سرعت مجاز براى پرواز هواپیما: (در وضعیت فرود، در بیشترین وزن فرود)

۱۵۰ Km/h ⇒ ۸۱ mph 

•  بیشترین نرخ صعود: بیشترین نرخ افزایش ارتفاع پرواز هواپیما

۱۷/۹ m/min ⇒ ۳،۵۴۰ fpm

• میدان برخاستن: فاصله افقى محل شروع حرکت هواپیما از ابتداى باند تا رسیدن به ارتفاعى معین

۹۰۳ m ⇒ ۲،۹۶۰ ft

• میدان فرود: فاصله افقى محل شروع فرود هواپیما از ارتفاعى معین تا محل توقف بر روى باند

۸۵۴ m ⇒ ۲،۸۰۰ ft

• سقف پرواز خدمتى: ارتفاع پروازى که بیشترین نرخ صعود هواپیما در آن ارتفاع، به کمتر از ۱۰۰ فوت بردقیقه مى‌‏رسد.

۱۲،۵۰۰ m ⇒ ۴۱،۰۰۰ ft

• برد: بیشترین مسافت قابل‏‌پیمودن در پرواز یکسره هواپیما

۲،۴۰۰ Km ⇒ ۱،۲۹۵ nm

• سرنشینان:

•  خدمه پروازى شامل دو نفر خلبان

• بین پنج تا شش نفر مسافر

• مراجع:

Air International Magazine, Feb. 1992, May 1994

Janes All the Worlds Aircraft (95-96)

https://en.wikipedia.org/wiki/Cessna_CitationJet/M2

• تاریخ آخرین بازبینی: